Zin in Zondag | De dominee komt voorbij | Michael-Dominique Magielse

Een snúfje zout, maakt soms een wéreld van verschil

Luister hier naar het fragment

Vier mensen zitten etend aan tafel, vader, moeder twee tienerzoons. De twee jongens zijn afgeleid door hun mobiele telefoon. Hun vader vraagt aan een van hen: “geef mij het zout even door?” De jongen houdt zijn blik strak op zijn smartphone en schuift het pepervaatje naar hem toe. De frustratie is op het gezicht van de ouders af te lezen. Om contact te krijgen zet de vader een oude schrijfmachine op tafel en begint driftig te typen, tot ergernis van zijn zoons die door krijgen wat pa wil zeggen. Uiteindelijk wordt het zout doorgegeven.

Dit is een scene in een kort YouTube filmpje van alweer een aantal jaar geleden, met de titel Pass The Salt. Aan het begin van de Bergrede in het vijfde hoofdstuk van het Matteus-evangelie houdt Jezus ons voor dat wij zout zijn: het zout der aarde. Het is een krachtig beeld: zout werkt reinigend, het is ook conserverend: denk aan het pekelen van levensmiddelen bijvoorbeeld, en het geeft smaak. Het maakt het verschil tussen een laffe, flauwe hap en iets dat smaakvol, aangenaam en lekker is.

“Jullie zijn het zout der aarde” en “jullie zijn het licht der wereld”, zegt Jezus. Hij heeft het hier niet tegen een toevallige groep mensen die naar hem staan te luisteren. Hij richt tot iedereen, tot de hele wereld, tot jou en mij. Wij worden opgeroepen om smaakgevend zout en stralend licht te zijn in deze wereld. Maar ja wat betekent dat? Matteus schrijft in zijn evangelie: “door goede werken te doen straalt ons licht voor de mensen”. Je kunt denken aan de werken van barmhartigheid die verderop in het Matteus-evangelie (M25) te vinden zijn. Maar ook in het oude testament, bij de profeest Jesaja vinden we sprekende voorbeelden: ‘deel uw brood met de hongerigen, neem dakloze zwervers op in uw huis, kleed de naakten, en keert u niet af van uw medemensen’. Zachtmoedigheid, vredelievendheid en barmhartigheid zijn hier de uitgangspunten.

Tegelijkertijd weten en ondervinden we hoe moeilijk deze opdracht is. In onze wereld die door alle nieuwste communicatiemiddelen makkelijker bereikbaar is geworden dan ooit, lijken we steeds meer het contact met die wereld, en dus onze naaste, te verliezen. Het is een rare tegenstelling De keerzijde van deze nieuwe media is dat we steeds meer teruggeworpen worden op ons zelf. Onze smartphone wordt het centrum van ons bestaan: we lezen en zien vooral wat ons interesseert, sluiten onszelf op in onze eigen echokamer waarin we vooral krijgen voorgeschoteld wat ons behaagt. En daarmee dreigen we ook de aansluiting te verliezen met de concrete, directe wereld om ons heen. Je herkent het vast wel als je in trein of metro zit dan negen van de tien mensen grijpen naar hun telefoon zodra ze op hun plek zitten, het gebeurt dus ook tafel zelfs met vrienden of familie. We sluiten ons zelf op, en daarmee (wellicht onbedoeld) anderen uit. We verliezen de ander, de concrete mensen van vlees en bloed die naast ons zitten, wonen of lopen uit het oog, en daarmee dreigt ons zout-zijn aan kracht en smaak te verliezen.

Als wij licht der wereld zijn moet dat licht op een standaard staan en niet onder de korenmaat, zegt Jezus. Ook via de huidige media plaatsen we ons maar al te graag op een standaard. De populariteit van Instagram en Facebook draagt bij aan een groeiend digitaal narcisme: kijk mee eens: Dat hoeft niet zo te zijn: het gaat er niet om kijk mij eens als middelpunt: self(ie)centered. Maar je kunt de huidige beeldcultuur gebruiken om te laten zien wat het betekent het zout der aarde en licht der wereld te zijn. Door het voorbeeld te geven. Op een van zijn posts op zijn Instagram schreef Paus Franciscus: “Onderschat niet de waarde van het voorbeeld, want het is krachtiger dan duizend woorden, likes, retweets of videos op YouTube.” Paus Franciscus is bij uitstek iemand die Instagram gebuikt om te laten zien hoe hij opkomst voor de ‘armen van geest’, de naakten en onderdrukten, door naast hen staan, hen te zien en te omhelzen als een barmhartige vader. Het zit ‘m soms in deze kleine gestes en voorbeelden die het verschil kunnen maken.

Jezus volgen als zout der aarde en licht der wereld betekent je ogen gericht houden op de wereld om je heen, een blik op de mensen die naast en tegenover je zitten, die een beroep op je doen. Ons wordt niet gevraagd het zout door te geven, zoals in dat YouTube filmpje. maar uiting te geven aan wat het betekent dat we zout, smaakmakers, in deze wereld zijn. En je weet het uit de keuken: een snufje zout maakt soms een wereld van verschil.

https://www.youtube.com/watch?v=6_-xTxP1hD4

💬 WhatsApp ons!
Heb jij een tip of opmerking voor de redactie? Stuur ons een bericht op 06 - 220 543 52 of stuur een mail: omroep@gld.nl!
Deel dit artikel: