Kritiek op toezicht provincie bij Vink: 'Slager keurt eigen vlees'

BARNEVELD - Deskundigen zetten vraagtekens bij de keuze van de provincie Gelderland om afvalverwerkingsbedrijf Vink zelf toezichthouders te laten samenstellen. Dit team moet gaan controleren of Vink zich aan de wet- en regelgeving houdt.

Vink ligt onder vuur, omdat het bedrijf al jarenlang de regels overtreedt en omdat door Vink in tien gemeenten mogelijk vervuilde grond terecht is gekomen. 

Slager keurt eigen vlees

'Een slager die zijn eigen vlees keurt', is de eerste reactie van de deskundigen. In de nieuwe vergunning van Vink staat dat het bedrijf zelf een team moet samenstellen dat controleert of het bedrijf zich houdt aan wet- en regelgeving.

De provincie bevestigt dat het aan Vink is om zelf een team op te zetten. 'Er moet in ieder geval één externe deskundige goedgekeurd worden door het college van Gedeputeerde Staten', zegt een provinciewoordvoerder.

Geen invloed op voorwaarden

Volgens Vink mag de rest van het team van het bedrijf zelf zijn. Vink zegt geen enkele invloed te hebben gehad op de voorwaarden die de provincie stelt. Volgens het bedrijf zal in ieder geval hun coördinator kwaliteit, arbo en milieu in het team plaatsnemen.

Het is voor het bedrijf zelf nog onduidelijk hoeveel leden het team gaat tellen. 'Dat heeft de provincie niet voorgeschreven', zegt Jaap Kevelam, woordvoerder van Vink. 

De vuilegrondaffaire kwam begin november door Zembla aan het licht, nadat een rapport met een diepgaand onderzoek naar de grondadministratie van Vink openbaar werd gemaakt. Hieruit blijkt dat 1000 ton zand is gebruikt in nieuwbouwwijken in Barneveld, terwijl dit volgens de GGD niet had gemogen. Donderdag werd bekend dat de andere 9000 ton van de partij zand in negen andere gemeenten is gebruikt, waaronder Apeldoorn en Ede. Lees hier meer over de gevonden stoffen in de grond.

Vraagtekens

Voormalig milieuofficier van justitie Gustaaf Biezeveld is blij dat de provincie concludeert dat het roer bij Vink om moet. Maar bij de wijze waarop de provincie dit wil bereiken plaatst hij vraagtekens.

'Heeft de provincie bijvoorbeeld onderzocht hoe het komt dat er de afgelopen jaren door dit bedrijf zo vaak milieu-overtredingen zijn begaan? Ligt het misschien aan de cultuur binnen het bedrijf, aan de instelling van het management of aan een gebrek aan integriteit binnen het bedrijf? Zolang de provincie hierover geen duidelijkheid biedt aan de betrokken gemeenten en burgers van Gelderland, zal het geschokte vertrouwen in dit bedrijf en in de provincie blijven bestaan. Het is nu zaak voor de provincie om vertrouwenwekkende maatregelen te treffen', aldus Biezeveld.

'Overheid moet in het team'

Ton Diepeveen is forensisch onderzoeker en was in een uitzending van het onderzoeksprogramma Zembla zeer kritisch op de situatie bij Vink. Hij vindt dat de provincie zelf de regie moet houden. 'Het is niet sterk als je verantwoordelijkheid neerlegt bij een bedrijf dat eerder overtredingen heeft begaan', zegt Diepeveen.  

Volgens milieuchemicus Joop Harmsen zou de overheid zelf plaats moeten nemen in het team. 'De overheid moet dit niet uit handen geven en laten zien dat ze zelf verantwoording neemt. De overheid zou een belangrijke stem in dit team moeten hebben', zegt Harmsen.

Advocaat Pieter Huitema vertegenwoordigt de bewoners die in de nieuwbouwwijken in Barneveld wonen waar het vervuilde zand terecht kwam. Volgens hem moet de provincie Vink op afstand zetten om onrust weg te nemen en het vertrouwen te herstellen. 'Alleen externe deskundigen van goede naam en faam zouden in het team moeten zitten. Vink zou het lef moeten hebben om alleen onafhankelijke deskundigen erin te zetten.' 

Permanent toezicht

Het team moet minimaal drie maanden na het ingaan van de vergunning beginnen met permanent toezicht. Naast het team dat Vink samenstelt, zal ook het normale toezicht door de Omgevingsdienst gewoon doorgaan.

Vink kan nog afzien van het hele team, maar dan is de onderneming verplicht om het afvalverwerkingsbedrijf los te koppelen van de rest van het bedrijf. De provincie stelt deze voorwaarde omdat de provincie wil dat alle banden worden verbroken met één van de aandeelhouders. Het gaat hierbij om Henk Vink die op dit moment verdachte is in een rechtszaak. Vink zou asfaltgranulaat bij zijn woning hebben gestort. Hij werd hier in 2015 voor veroordeeld. In hoger beroep werd hij vrijgesproken, waarna het OM weer in beroep is gegaan. Deze zaak loopt nog.

'Waarom krijgt bedrijf keuze?'

Biezeveld is verbaasd dat Vink de keuze heeft tussen het instellen van het team of een afsplitsing van het bedrijf. 'Binnen het bedrijf moet hoe dan ook orde op zaken worden gesteld.' Volgens Biezeveld zou Vink in ieder geval een duidelijk besluit moeten nemen voordat de provincie de vergunning definitief maakt.

Inmiddels is bekend dat niet alleen in Barneveld, maar ook in Apeldoorn, Ede en zeven andere gemeenten mogelijk vervuilde grond van Vink ligt. Op woensdag 12 december is er in de Veluwehal een bijeenkomst waar informatie krijgen over het mogelijke indienen van een schadeclaim.

De nieuwe vergunning ligt nog tot 11 januari ter inzage.

Lees meer over de kwestie Vink in ons dossier afvalbedrijven

Deel dit artikel: