GASTBLOG: Het gevecht om het mooiste nest

WAMEL - In 2016 monteerde Theo Kooymans van TV Gelderland op ons schuurtje een camera die opnamen maakte van de wei en de dijk erlangs. Beelden van de pony’s die door de wei liepen, ganzen die in de wiel zwommen, fietsers die over de dijk reden werden vertoond tijdens “beeldradio” tussen de middag op TV Gelderland. Blijkbaar werden die beelden ook echt bekeken, want ik hoorde passanten zeggen “Hee, dat ken ik van tv.”

Datzelfde jaar nestelen de ooievaars voor het eerst en brengen ze jongen groot in het nest op de paal in onze wei. De camera heeft daar te weinig van kunnen vastleggen. Wel van de drukte van de kijkers op de dijk, maar niet van wat er in het nest gebeurde.

Konden we maar zien wat er in het nest gebeurt

In 2017 plaatste Theo daarom een camera aan ons huis, gericht en ingezoomd op het ooievaarsnest. Deze beelden konden in een livestream bekeken worden. Dus niet alleen omwonenden, maar zelfs belangstellenden op afstand, zoals mijn moeder in Eindhoven en oud-dorpsgenoten in Australië waren getuigen van het gezinsleven van onze Wamelse ooievaars. Geïnteresseerden zagen hoe er werd gepaard, gerommeld aan het nest en geluierd, hoe indringers werden weggejaagd. Er waren verschillende individuen in de race, met en zonder pootring. Van hier af was het moeilijk te zien wie er uiteindelijk als winnaar en dus als bewoner uit de strijd kwam. Verrekijkers gaven geen zekerheid.

Aan het gedrag konden we afleiden dat er eieren moesten zijn en later dat de jongen waren uitgekomen. Maar hoeveel het er waren konden we pas zien, toen ze groot genoeg waren om op hun lange bleke poten te staan en rond te kijken. Hoe meer een mens te zien krijgt, hoe nieuwsgieriger hij wordt naar de details. Steeds meer stemmen gingen op: “Konden we maar zie wat er in het nest gebeurt!”

Daar wilde Theo wel voor zorgen. Hij zou een camera aanbrengen zodat we in het nest kunnen kijken.

Geen hinder

Op 14 februari 2018 laat Theo een drone boven onze wei vliegen, om een beeld te krijgen waar de camera bevestigd kan worden zodat we in  het ooievaarsnest kunnen kijken. Het moet zo gebeuren dat de dieren er geen hinder van hebben. Het huis en de bomen staan te veraf, de camera zal aan het nest zelf moeten komen. De nestpaal is op dat moment over de grond nog niet te bereiken, want de wei staat blank door het hoge water.

In de tijd dat het water zakt, komen er regelmatig ooievaars over gevlogen en soms landt er een op het nest. Ondertussen ontwerpt Theo een constructie die hij aan de paal kan maken zodat de camera boven de rand van het nest uit kan gluren.Op 28 februari 2018 is het water gezakt en de ondergrond bevroren. Plotseling loopt er een ooievaar op zijn gemakje door de wei, zit een tijdje op het nest, gaat uit eten en brengt de nacht op het nest door. Hij zit er net alsof hij nooit is weg geweest.

2 maart 2018 is een bitterkoude dag. De ooievaar heeft zich twee dagen niet laten zien. Dat is maar goed ook, want vandaag wordt de camera gebracht. Theo Kooymans komt met de apparatuur. Hij heeft de camera vooraf getest en laat zien dat de beelden naar de computer gestuurd worden. Hij legt ook contact met “Arnhem” van waaruit de camera beheerd wordt. VSVT uit Wamel stelt belangeloos een hoogwerker ter beschikking. Orrin van Poppel monteert de beugels met de camera aan de nestpaal en probeert de installatie met wat wilgentakken te camoufleren. Het valt niet mee, op zo’n tien meter hoogte in de snijdende ijskoude wind. Sanne Pauwelsen van TV Gelderland gaat met hem mee omhoog in het bakje, om met een handcamera alle handelingen vast te leggen.

Tekst gaat verder onder de video

Vanaf de grond is de camera wel heel erg goed zichtbaar. Hij schittert wit in het winterzonnetje. Als het de ooievaars maar niet afschrikt!

Op 4 maart 2018 komen er telkens groepjes ooievaars overgevlogen, soms wel met 6 of 7 tegelijk. Net als elk jaar rond zijn rond half februari de ooievaarsmannen terug gekomen uit Afrika om “kwartier te maken.” En nu,  zo’n twee weken later arriveren de vrouwen. Ze lijken geen aandacht te hebben voor ons nest. Pas aan het einde van de middag zijn er twee vogels die steeds weer overvliegen, steeds lager in de richting van het nest. Ze lijken te willen landen, maar trekken op het laatste moment weer op. Uiteindelijk landen ze in de boom aan de wiel en gaan daar zitten wachten in de hoop dat de kunstmatige indringer weg zal vliegen en het nest vrij zal geven. De volgende ochtend heel vroeg, zitten ze nog in de boom en komt er een derde ooievaar laag over het nest gevlogen. Even later zijn ze alle drie vertrokken.

Op 5 maart 2018  heeft een ooievaar eindelijk het lef om op het nest te landen. Vanaf dit moment kunnen we het nest weer als “bewoond” beschouwen. Als hij van het nest geweest is, wordt het landen een paar keer uitgesteld, maar uiteindelijk wordt de camera toch weer geaccepteerd en gaat hij rustig rond zitten kijken. De eerste camerabeelden worden vastgelegd. Zowel overdag in kleur, als ’s nachts met infra rood. Maar er zijn problemen met de camera. Het beeld valt telkens uit. ’s Nachts kunnen we vanaf de dijk steeds vaker het kleine lichtje op de camera rood in plaats van groen op zien gloeien. We wijten het eerst aan de kou, aan de verbinding, maar het lijkt toch aan de camera te liggen.

Het gevecht

9 maart 2018 Er zijn twee ooievaarsmannen aan het vechten om het nest. De een met, de ander zonder ring. Ze klepperen, grommen, blazen, staan met hoog opgetrokken vleugels te dreigen en vallen elkaar aan. Een van hen blijkt de winnaar. Hij gaat zitten en lijkt van plan om niet meer op te staan.Uitgerekend vandaag wordt de nieuwe camera gebracht. Als de hoogwerker de wei in rijdt, gaat de ooievaar er noodgedwongen vandoor.

De camera wordt vervangen, een beetje bijgedraaid. Vanaf beneden kijken we op de laptop of de richting goed is, of de horizon wel horizontaal is. Ik mag ook even mee naar boven in het bakje van de hoogwerker. Wat prachtig om van zo dichtbij in het nest te kijken. En wat een indrukwekkend uitzicht hebben die ooievaars altijd! Ik heb nu ook een keer de kans om zo rondom heel ver weg te kijken. Fantastisch!

Na de regenbuien van de laatste dagen, is de bovengrond van de wei blubberig geworden. Terwijl de hoogwerker vergeefse pogingen doet om op eigen kracht weg komen, komt de ooievaar hoog overgevlogen. Hij zwenkt steeds lager, kijkt en kijkt en vliegt weer weg. De vrachtwagen wordt met een kabel aan een auto uit de wei getrokken. De rust keert weer, ook de ooievaar komt terug.

Theo stuurt ons een link en van nu af aan kunnen we dag en nacht via een live stream naar onze eigen ooievaar kijken. We zien hem aan komen vliegen en landen, we zien hem rommelen met de prut op de bodem van het nest en met takjes. Maar meestal staat hij te staan op een lang rood been, of zit te suffen met zijn lange rode snavel tussen de veren. Ook horen we de geluiden van ons erf: het kraaien van de haan, de wind in de wilgen, het hongerig mopperen van de varkens, het blaten van de schapen.

Tekst gaat verder onder de video

De beelden en geluiden van de camera komen iets vertraagd aan op de computer. Als Piet buiten de achterdeur dichtslaat, hoor ik dat binnen via de live stream pas zo’n 40 seconden later. Als de ooievaars aan komen vliegen, rennen wij naar de laptop om print screens van het beeld te maken. Want deze live beelden zijn vervlogen voor je het weet.

Over een paar dagen wordt de link openbaar gemaakt en kan iedereen meegenieten via BuitenGewoon.nl.

Tekst gaat verder onder de video

10 maart 2018 Drie ooievaars vechten om het nest. Eén man staat op het nest en voorkomt dat een andere kan landen. Dan komt de derde vogel een beetje onzeker aangevlogen, maar wordt niet afgeweerd. Dit moet een vrouw zijn. Zij krijgt wel toestemming om te landen.

Dank zij de camera hebben wij goed zicht op de bewoners van het nest. De vrouw is vaak weg. Zij is er minder dan de twee mannen, die elkaar afwisselen. De ene keer staat de man met ring op het nest, de volgende keer degene zonder ring. Wij zijn heel benieuwd wie de vader van de kuikens zal worden.

Deze gastblog is geschreven door Jacqueline Donkers. Zij kijkt dagelijks uit op 'onze' ooievaars. Onder het pseudoniem Dirkje van de Dijk schrijft zij voor regionaal huis-aan-huisblad “de Waalkanter” wekelijks een column over haar dagelijkse beslommeringen.

Heeft u opmerkingen of aanvullingen op dit bericht? Mail dan met de redactie: omroep@gld.nl

Onze livestream is te volgen op het BuitenGewoon YouTube kanaal --> http://ogld.nl/jhj
Meer over dit onderwerp:
BuitenGewoon Blog Natuur
Deel dit artikel: