Natuurtoerist Theo blogt: een moreel dilemma

ARNHEM - Wat een gedoe, dieren in de strenge, ijskoude winter. En dan met name de dieren in de natuur, de Oostvaardersplassen in het bijzonder.

Sommigen van ons gaan er weer met gestrekt been in! De wagen vol met hooi en bijvoederen maar. Terwijl het verboden is. Terwijl het niet goed voor de dieren is. Wetenschappers hebben - na onderzoek - aangegeven dat daarmee de natuur op een geheel verkeerde manier wordt geholpen. Waarom doen we dat? Hoe verhouden we ons tot de natuur en het leed dat daarin dagelijks aan de orde is? Waarom wel die herten, runderen en paarden bijvoeren terwijl de mollen en ‘miljarden insecten’ overlijden bij hoog water (Gelderlander, 5 jan. jl.) en tijdens een strenge winter - zonder windwakken - wel 50 procent van de ijsvogelpopulatie het loodje kan leggen (SOVON).

Moreel dilemma

Hebben we allemaal een nobele inborst gekregen, met het hart op de juiste plek? Dieren verzorgen en desnoods bijvoeren? Het blijft een groot en ook moreel dilemma, onze verhouding tot de natuur. We kunnen er gefascineerd naar kijken, onder andere met meer dan 700.000 bezoekers naar de film over de Oostvaardersplassen of die van de Veluwe. Op het moment dat de natuur zijn ‘onmenselijke’ kant laat zien, haken we af. We zijn - terecht - opgetogen over de terugkeer van de zeearend maar dat we dit te danken hebben aan onder meer de verwildering van de natuur willen we dan weer niet weten.

Verschillen

En we verhouden ons allemaal verschillend ten opzichte van die natuur. Een deel van ons beschouwd pure natuur als iets waar we als mensen van af moeten blijven. Oostvaardersplassen is daar zo’n voorbeeld van. Anderen hebben een meer brede opvatting, vinden dat dieren en planten een eigen waarde hebben en daarom beschermd moeten worden. Actief beheer is nodig wanneer de gezondheid van dieren of planten in gevaar komt. Een nog weer andere houding ten opzichte van de natuur is daar waar de waarde voor beleving en het genieten centraal staan.

Natuurbeheer moet vooral gericht zijn op het scheppen van aantrekkelijk landschap met mogelijkheden om ervan te genieten. Tot slot een vierde categorie behelst een natuurbeeld van mensen die natuur beschouwen om de economische waarden; het benutten voor bijvoorbeeld de natuurlijke hulpbronnen of de houtproductie. Onze natuurbeheerders leveren ons in ons landje eigenlijk van alles wat, in aansluiting op de verschillende natuurbeelden. En alleen al om die reden moeten we de Oostvaardersplassen met rust laten en zien wat de natuur, zonder onze beïnvloeding en sturing, oplevert. Een meer dan boeiend experiment, niet alleen om wat er in het gebied gebeurt, maar ook daarbuiten.

Theo de Bruin is zelf enthousiast natuurtoerist, maar is daarnaast ook beroepsmatig raadgever Toerisme, Recreatie en Vrijetijdseconomie voor verschillende (natuur)organisaties.

Meer over dit onderwerp:
BuitenGewoon Blog
Deel dit artikel: