Duitse bezetter beloont ouderschap, invoering Kinderbijslagwet

Op 1 januari 1941 voeren de Duitsers de kinderbijslagwet in: iedereen die werkt, ontvangt kinderbijslag vanaf het derde kind onder de vijftien jaar.

Vanaf het moment dat de Duitsers Nederland bezetten, voeren ze steeds meer wetten en maatregelen in. De meeste wetten worden na de tweede wereldoorlog direct weer afgeschaft, maar enkele blijven tot op de dag van vandaag van kracht. Zo hanteren we nog altijd de Midden-Europese tijd, halen de meeste Nederlandse kinderen hun zwemdiploma's, zijn we allemaal verplicht verzekerd voor ziektekosten en ontvangen ouders sinds 1 januari 1941 kinderbijslag voor opgroeiende kinderen.

Voor de oorlog liggen er al plannen voor de Kinderbijslag, maar onder Hitler wordt de wet definitief ingevoerd. De Duitse politiek is er in de eerste jaren van de bezetting op gericht het Nederlandse volk voor vrijwillige aansluiting bij Duitsland te winnen en de kinderbijslagwet past natuurlijk uitstekend in die strategie. Gratis geld, omdat je kinderen hebt, wie wil dat nou niet? 

Aankondiging van de Kinderbijslagwet - Dagblad van het Zuiden 6 september 1940

Zoveel mogelijk kinderen

Het idee van kinderbijslag sluit naadloos aan bij het Duitse ideaal van een groot, kinderrijk gezin. Hitler wil immers zijn nieuw veroverde gebieden in het oosten van Europa bevolken met Arische burgers, en die moeten door Duitse vrouwen worden voortgebracht. De nazi's voeren in de jaren '30 verschillende maatregelen in om Duitse echtparen te motiveren zoveel mogelijk kinderen te krijgen. Duizenden vrouwen worden ontslagen om plaats te maken voor werkloze mannen, nazi-propaganda adviseert vrouwen niet al te veel af te vallen, omdat dat niet goed zou zijn voor hun vruchtbaarheid en moeders van meer dan vier kinderen ontvangen het Erekruis van de Duitse moeder. Vanaf 1933 voert de Duitse overheid een bizarre vorm van kinderbijslag in: Arische echtparen mogen duizend Rijksmark van de staat lenen en bij elk kind dat ze daarna krijgen ,wordt vijfentwintig procent van dit bedrag kwijtgescholden.

De Duitse minister van Volksvoorlichting en Propaganda Joseph Goebbels en zijn vrouw Magda hebben samen 6 kinderen. Magda's oudste zoon uit een eerder huwelijk staat ook op de foto. Magda wordt in de Duitse propaganda verheerlijkt als de ideale Duitse vrouw en Übermutter.

Zover gaan de Duitsers in Nederland niet. Hier ontvangt iedere loontrekkende kinderbijslag vanaf het derde kind onder de vijftien jaar. De hoogte van de bijslag varieert van 10 tot 15, 20 of 25 cent per kind per dag en is afhankelijk van het aantal gewerkte dagen en de hoogte van het loon, wie meer verdient, krijgt een hogere uitkering. Maar, zoals gezegd, pas vanaf het derde kind, want de overheid gaat ervan uit dat een werknemer met een gemiddeld salaris het onderhoud van een gezin met twee kinderen zelf wel kan bekostigen.

Na de oorlog wordt de Kinderbijslagwet aangepast. En nu krijgt iedereen, ook niet werkenden en zelfstandigen, voor ieder kind een bijdrage, dus ook voor het eerste en tweede kind. 

Meer over dit onderwerp:
Op weg naar 2020
Deel dit artikel: