Het gebied

Tussen Doetinchem en Anholt (Duitsland) ligt op de oostelijke Oude-IJsseloever een reeks van lage en hoge rivierduinen. Hagen ligt op een van de grootste en hoogste duinen, de Kruisberg. Zo'n reeks van rivierduinen is zeldzaam en komt verder in Nederland alleen langs de oostelijke Maasoever voor. Vooral langs de randen van het gebied komen geleidelijke overgangen voor tussen hoog en laag, droog en nat, voedselrijk en voedselarm voorwaarden voor een rijke en gevarieerde flora. De duinen zijn ongeveer 10.000 jaar geleden ontstaan door opstuiving van zand uit de bedding van de Oude IJssel, die toen regelmatig droog lag.

In de loop van de 19de eeuw zijn het stuifzand en de heide bebost. Het voormalige stuifzand is nog goed te herkennen aan het onregelmatige reliëf van de stuifkopjes en de op grillig gevormde wortelstelsels steunende oude grove dennen. Hagen bestaat nu vooral uit loofbos, hakhout en houtwallen. Daartussen liggen akkers en weilanden, een boerderijtje, heischrale graslanden, vennen en poelen, wat het landschap bijzonder aantrekkelijk maakt, met fraaie bosranden en verrassende doorkijkjes.

Niet ver van Langerak ligt het Grote Ven, met een zeer soortenrijke begroeiing. Het gewone blaasjeskruid dat hier net als de kleine zonnedauw voorkomt, is vleesetend. Met zijn peervormige blaasjes vangt hij onder water kleine kreeftachtigen. Ook bijzonderheden als drijvende waterweegbree en pilvaren komen hier voor. 's Zomers is de vallei plaatselijk rood van de kleine zonnedauw. Op de Wittebrink ligt een zeer fraai en waardevol elzenbroekbos met een goed ontwikkelde ondergroei van onder meer tweestijlige meidoorn.

Het Grote Ven is een waar paradijs voor allerlei soorten amfibieën. Op warme lenteavonden zitten er honderden groene kikkers. Rond de vennen en poelen komen verder veel libellen voor. Er zijn tweeëntwintig soorten geteld. Ook de raaf komt hier sinds enkele jaren voor.

Biodiversiteit
2010 is uitgeroepen tot het jaar van de biodiversiteit. Het Grote Ven op Hagen is een goed voorbeeld van hoe veel soorten met elkaar in een biotoop samenleven en van elkaar afhankelijk zijn. Over het jaar van de biodiversiteit is een speciale website gemaakt.

Activiteiten

Op Landgoed Hagen is een wandelroute (pdf) uitgezet.