Download de enquête hier

Gelderse priesters en pastoraal werkers willen dat de bisschoppen zich meer uitlaten over het seksueel misbruik in de rooms-katholieke kerk. Dat blijkt uit een peiling van Omroep Gelderland. Daaruit blijkt dat het seksueel misbruik binnen de katholieke  kerk veel impact heeft op de priesters. De Gelderse priesters zien het bespreekbaar maken van het seksueel misbruik uit het verleden als de belangrijkste methode om misbruik in de toekomst te voorkomen.

door Ellen Kamphorst en Martin Lange

De kwestie rond het seksueel misbruik raakt de Gelderse geestelijken diep. 93 procent van priesters en pastoraal werkers die aan de peiling meewerkten, hebben geprobeerd de kwestie in de parochie aan te snijden. Van de respondenten schaamt 64 procent zich voor zijn collega's, die ooit de fout in gingen. Een kwart van de priesters en pastoraal werkers is door het misbruikschandaal anders over de kerk gaan denken. Sommigen zouden nu zelfs geen priester meer zijn geworden.

Op de vraag of hun houding ten opzichte van kinderen (bijvoorbeeld misdienaars het jeugdkoor of kinderen die zich voorbereiden op de eerste communie) is veranderd, antwoorden de meesten ontkennend. Maar uit hun toelichting blijkt wel dat ze er over nagedacht hebben. “Mijn houding is niet veranderd, wel de gedachte die af en toe speelt dat er meer naar gekeken, meer op gelet wordt,” zegt een diaken. “Ik ben een tijd wat voorzichtiger geweest met fysiek contact (hand op schouder), maar eigenlijk vind ik dit overdreven,” schrijft een pater. Een pastoor zegt dat hij er een eigen beroepscode op na houdt: altijd proberen te voorkomen dat hij met één kind in een ruimte is.

De priesters en pastoraal werkers die reageerden, zijn kritisch over de rol van de bisschoppen. Een pastoraal werker schrijft: "De zaak wordt niet echt serieus genomen. Ze willen te veel de ‘kerk redden’.” Een diaken: “Ik vind dat ons Bisdom de tekenen van de tijd niet verstaat. Het zou fijn zijn als ze veel opener zouden zijn in alles.” Een pastoraal werker: “De ernst en diepte dringt niet genoeg door. Consequenties blijven uit. Er wordt te veel gedacht aan het voorkomen van financiële claims.” Driekwart van de respondenten vindt dat de bisschop zich meer over de kwestie zou moeten uitlaten. Maar er zijn ook priesters die het goed vinden als er even over de kwestie wordt gezwegen. "Het bisdom heeft zich een jaar geleden krachtig uitgesproken over hetgeen gebeurd is rondom misbruik van kinderen. Voor dit moment is het goed om Deetman zijn werk te laten doen en pas daarna weer te spreken."

Reactie bisschoppen

En dat is wat de bisschoppen ook hebben afgesproken. Zij willen wachten tot de Commissie Deetman haar onderzoek heeft afgerond. Het eindrapport wordt eind dit jaar verwacht. Toch laat een woordvoerder van het bisdom 's Hertogenbosch in een schriftelijke reactie weten dat hij blij is dat uit deze peiling blijkt dat er vertrouwen is in de commissie Deetman. Verder schrijft hij:  “Het bisdom kan zich zonder meer inleven in de impact die dit heeft op zowel gelovigen als ook priesters. Seksueel misbruik snijdt diep in eigen vlees, heeft bisschop Hurkmans eerder gezegd.”

Commissie

Begin 2010 werd bekend dat ook in Nederland seksueel misbruik van minderjarigen door religieuzen had plaatsgevonden. De eerste zaak die in de publiciteit kwam was misbruik binnen het Don Rua-klooster in 's-Heerenberg. De Nederlandse bisschoppen stelden een onafhankelijke onderzoekscommissie onder leiding van Wim Deetman in. Bij deze commissie hebben zich tweeduizend mensen gemeld die beweren dat zij slachtoffer of getuige van misbruik zijn. In december kwam Deetman met een tussenrapportage. Daarin leverde hij vooral kritiek op het functioneren van Hulp & Recht, de kerkelijke organisatie die meldingen afhandelt. Hij pleitte voor een reorganisatie van deze organisatie, zodat de afhandeling van de klachten in het vervolg transparant en openbaar is.

De commissie Deetman kan rekenen op het vertrouwen van de Gelderse priesters en pastoraal werkers die aan deze peiling meewerkten. Maar liefst 93 procent denkt dat Deetman zinnig werk kan verrichten. Toch krijgt de aanpak van de kwestie door de kerk een laag rapportcijfer, een schamele 6. "De commissie doet onafhankelijk onderzoek en dat waardeer ik", schrijft een pastoor uit het aartsbisdom. "Verder moeten we eerst de resultaten afwachten. Hulp en Recht kan de hausse aan meldingen niet aan, maar daar is wel aan gewerkt.” Maar er is ook kritiek. “Het instellen van de commissie Deetman is goed. Het optreden van bepaalde gezagsdragers is slecht en soms is het optreden ongeloofwaardig.”
Een pastoraal werker schrijft: "Er is kramp. Men dacht en denkt veel te veel aan het behoud van de kerk zelf. Veel te weinig hoor ik de oprechte zorg om de ernst van de delicten die gepleegd zijn. Men gaat veel te veel over tot de orde van de dag.”

Werkwijze

Voor dit onderzoek kregen alle 151 Gelderse priesters en pastoraal werkers de afgelopen maanden een vragenlijst in de bus. Tientallen namen de moeite om de lijst in te vullen en terug te sturen. De vragenlijst bestond uit 25 vragen. De meeste hadden betrekking op vraag in hoeverre priesters en pastoraal werkers in hun parochie gevolgen ondervinden van (de aandacht voor) het misbruik uit het verleden.

Het bleek niet eenvoudig om een overzicht te vinden van alle priesters in Gelderland. Onze provincie wordt verdeeld over de bisdommen Utrecht en 's Hertogenbosch. Die bisdommen weigerden een overzicht te geven van de priesters die werkzaam zijn in Gelderland. We hebben ons daarom moeten baseren op openbare bronnen, zoals parochiewebsites, algemene namenlijsten van de bisdommen  en de Pius Almanak, het jaarboek van de Rooms-Katholieke Kerkgenootschap in Nederland. Omdat veel parochies moeten fuseren, verandert de personele bezetting in deze parochies ook razendsnel. Uiteindelijk hebben we de namen en adressen van 151 priesters en pastoraal werkers achterhaald. Zij hebben allemaal de mogelijkheid gekregen om anoniem hun mening te geven op het misbruikschandaal.

Dossier seksueel misbruik instellingen (archief)

Dossier seksueel misbruik bij instellingen

Lees verder

Eerdere berichtgeving

|

REACTIES

Geplaatst door: Hans v Fessem - 06-06-2011 17:40

Laat de rooms katholieke geestenlijke trouwen dan ben je van dat geouwehoer af.en van een hoop problemen.

Nieuw bericht

Naam:

E-mail adres:

Reactie:

Bedankt voor uw reactie!
Mogelijk wil de redactie met u in contact komen over dit onderwerp.
Laat hiervoor uw telefoonnummer en woonplaats achter.

Telefoonnummer::

Woonplaats:

 

Code: